Халқаро валюта фонди (ХВФ) миссияси Ўзбекистондаги ўтказилган ўрганиш якунлари бўйича ўз баёнотида мамлакатнинг ислоҳотлардаги, жумладан, Жаҳон савдо ташкилотига кириш жараёни ва коррупцияга қарши кураш чораларидаги ютуқларини қайд этди.
Фонд миссияси раҳбари Яссер Абдиҳнинг сўзларига кўра, расмий органларнинг Жаҳон савдо ташкилотига (ЖСТ) кириш йўлидаги «изчил тараққиёти» таҳсинга сазовордир, улар бу жараённи 2026 йил март ойигача якунлашни ният қилган.
Бошқарув сифатини ошириш ва коррупцияга қарши курашиш бўйича ислоҳотлар режасининг тасдиқланиши ва амалга оширилиши иқтисодиёт самарадорлигини оширади ва ишбилармонлик муҳитини яхшилайди, деди.
Фонд хабар беришича, хабарчиларни ҳимоя қилиш ва давлат хизматчиларининг даромадларини декларация қилиш тўғрисидаги қонун лойиҳалари парламентга киритиш учун тайёрланмоқда.
«Миссия манфаатлар тўқнашуви тўғрисидаги қонуннинг тасдиқланишини (2024 йил июнь ойида — таҳр.) ҳамда коррупция фактларини фош этувчи хабарчиларни ҳимоя қилиш тўғрисидаги қонун лойиҳаси ва активларни декларациялаш тўғрисидаги қонун лойиҳасини парламентга кўриб чиқиш учун киритиш бўйича ҳаракатларни олқишлайди», — дейилади баёнотда.
2025 йил 27 ноябрь куни Олий Мажлис Қонунчилик палатаси матбуот хизмати хабар берган шахсларни ҳимоя қилиш ва активларни декларациялаш тўғрисидаги қонун лойиҳаларининг киритилгани ҳақида маълумотга эга эмаслигини билдирди.
Якунланмаган ислоҳот
Даромадларни декларация қилишни назарда тутувчи давлат хизмати тўғрисидаги қонунни 2017 йил сентябридаёқ қабул қилиш режалаштирилган эди, аммо бу муддат бир неча бор кечиктирилди. 2020 йил 1 январь ва 2021 йил 1 январь муддатлари ҳам айтилган эди.
2021 йил май ойи охирида Коррупцияга қарши курашиш агентлиги директори Акмал Бурхонов президент давлат хизматчиларининг даромадлари ва мол-мулкини декларация қилиш тизимини жорий этишни тезлаштиришни топширганини маълум қилган эди.
Президент фармони билан 2022 йил 1 январдан Ўзбекистонда давлат хизматчилари, давлат улуши 50 фоиздан ортиқ бўлган давлат корхоналари ва муассасалари раҳбарлари ва ўринбосарлари, шунингдек, уларнинг турмуш ўртоқлари ва вояга етмаган фарзандларининг даромадлари ва мол-мулкини мажбурий декларация қилиш тизими ишга туширилиши керак эди.
2021 йил 13 ноябрда қонун лойиҳаси Вазирлар Маҳкамасига киритилди. 2022 йил август ойида Бурханов давлат хизматчиларининг даромадларини декларация қилиш учун қонун лойиҳаси ва тизими тайёр эканлигини қайд этган эди. Кейинчалик у халқаро ташкилотларнинг эътирозлари туфайли қонун лойиҳаси қайта ишланаётганини қўшимча қилди.
2024 йилда Антикор раҳбари даромадларни декларация қилиш тўғрисидаги қонун лойиҳаси деярли тайёр бўлганини — у вазирлик ва идоралар билан келишилганлигини ва Адлия вазирлиги экспертизасидан ўтганини хабар қилган.
2025 йилнинг март ойида президент даромадларни декларация қилиш тўғрисидаги қонун лойиҳасини жамоатчилик муҳокамаси учун қисқа муддатда эълон қилишни ва уни 2025 йил 1 апрелгача кўриб чиқиш учун киритишни топширди, аммо бу амалга ошмаган.