Тахиатош иссиқлик электр станцияси Давлат активларини бошқариш агентлигидан «Иссиқлик электр станциялари» акциядорлик жамияти бошқарувига ўтмоқда. Бу ҳақда президентнинг 2026 йил 25 февралдаги қарорида сўз боради.
Станция Smart Integrity me компаниясининг ишончли бошқарувида ҳисобланади. Улушни ўтказиш тўғрисидаги қарор аввалроқ қабул қилинган бўлса-да, расман эълон қилинмаган эди. Ҳужжатга кўра, Smart Integrity me 2023 йил 18 сентябрдаги шартнома билан Тахиатош ИЭСнинг 100 фоиз акцияларини ишончли бошқарувга олган. «Газета» 2024 йил июль ойида айнан шу компания Тошкент ва Навоий ИЭСларини ҳам ишончли бошқарувга олганидан хабар топган эди.
Станция акциялари пакетини бир ой муддатда Давлат активлари агентлиги тасарруфидан «Иссиқлик электр станциялари» компаниясига ўтказиш топширилган. Ҳужжатда улушни ўтказиш ҳақида сўз бормоқда, ишончли бошқарув тўғрисидаги шартномани бекор қилиш ҳақида эмас.
Тахиатош ИЭС 2023 йилни 4,37 млрд сўм фойда билан якунлаган бўлса, 2021 йилда бу кўрсаткич 382,9 млрд сўмни, 2022 йилда эса 56,6 млрд сўмни ташкил этган эди.
Бизнес-режага кўра, 2024 йилда 3,39 трлн сўм тушум ва 4,4 млрд сўм соф фойда олиш режалаштирилган эди.
2024 йил учун якуний молиявий ҳисобот ҳали эълон қилинмаган, аммо ўша йилнинг тўққиз ойлик якунларига кўра, аксарият асосий самарадорлик кўрсаткичлари (KPI) бажарилмаган.
Ўша даврда соф фойда 2,12 млрд сўмни, тушум эса 2,17 трлн сўмни ташкил этган. 2025 йилнинг тўққиз ойида соф фойда 2,2 бараварга ошиб, 4,7 млрд сўмга етди. Бироқ тушум атиги 6,8 фоизга ошиб, 2,3 трлн сўмни, таннарх эса 2,02 трлн сўмни (+9,4%) ташкил этди. Шу билан бирга, асосий фаолиятдан олинган фойда 29 фоизга камайиб, 208,6 млрд сўмга тушган, операцион харажатлар эса 45 фоизга ошиб, 96,4 млрд сўмга етган.
Соф фойданинг ўсиши курс фарқидан кўрилган зарарнинг камлиги ҳисобига юз берди — бир йил олдинги 177,08 млрд сўмга нисбатан 44,9 млрд сўм. Молиявий ҳолатни операцион жиҳатдан ёмонлашаётган, аммо валюта хатарларининг камайиши ҳисобига молиявий жиҳатдан барқарорлашган деб баҳолаш мумкин.
Smart Integrity me компанияси ҳақида
Очиқ маълумотларга кўра, Smart Integrity me 2023 йил январда рўйхатдан ўтган. У ўзини энергетика соҳасидаги етакчи иштирокчилардан бири сифатида таништиради. Электр энергиясини ишлаб чиқариш ва етказиб бериш, шунингдек, иқтисодиётнинг турли тармоқлари учун энергетик ечимлар тақдим этишга ихтисослашган.
Дастлаб компанияга «Иссиқлик электр станциялари»нинг собиқ раиси Фарҳод Абдураҳмонов раҳбарлик қилган, аммо ҳозирда корхона директори Искандар Басидов (ўтмишда «Ўзбекэнерго»ни бошқарган) ҳисобланади.
Ягона таъсисчи — Paynet тўлов сервисига эгалик қилган (кейинчалик Humo тўлов тизимини сотиб олган), Asian Chemical Group (Деҳқонобод калий заводидаги улушни қўлга киритган) New Industrial Technologies компанияси.
Дастлаб New Industrial Technologies Мустафа Оразбаевич Абдурахмановга тегишли бўлган, бироқ бугунги кунда таъсисчи сифатида Александр Валерьевич Захарян кўрсатилган. Охиргиси, шунингдек, Smart Fast Stroy (International меҳмонхонасини сотиб олган, шунингдек, To’palang HPD Holding’да 70 фоиз улушга эга), Asia Alliance Group (Asia Alliance Bank’нинг мажоритар акциядори) компанияларида ҳам улушларга эга.
Ҳужжатда Тахиатош ИЭСни қайтариш сабаблари бўйича қўшимча изоҳлар келтирилмаган.
Тахиатош иссиқлик электр станцияси Қорақалпоғистонда жойлашган бўлиб, Ўзбекистоннинг шимоли-ғарбий қисмини энергия билан таъминловчи асосий манбалардан бири. Станция электр энергетика тармоғини ислоҳ қилиш стратегияси доирасида қайта ташкил этилган «Ўзбекэнерго» АЖ негизида 2019 йилда ташкил этилган «Иссиқлик электр станциялари» АЖ таркибига киради. ИЭС мамлакат иқтисодиёти ва аҳолиси эҳтиёжларини таъминлаш учун газ ва мазут асосида электр ва иссиқлик энергияси ишлаб чиқаради. Унинг таркибига 4 та иссиқлик электр станцияси, 3 та иссиқлик электр маркази ва 3 та сервис ташкилоти киради.
2024 йилда 4,1 млрд кВт·соат электр энергияси ва 22,6 минг Гкал иссиқлик энергияси ишлаб чиқариш режалаштирилган эди.