Ўзбекистон парвозларни арзонлаштириш учун чартер рейсларини йўлга қўйиш ва бюджет авиакомпанияларини (лоукостерларни) жалб қилиш чораларини кўрмоқчи. Бу ҳақда 2026 йил 17 январь куни элчилар ва тадбиркорлар ўртасидаги очиқ мулоқот чоғида бош вазир ўринбосари Жамшид Хўжаев маълум қилди.
Учрашувда тадбиркорлардан бири маданий мерос объектларига кириш чипталари қимматлиги, авиапарвозлар нархи ва туристик фестивалларнинг аниқ санаси йўқлиги масаласини кўтарди.
«Йилдан-йилга вазият мураккаблашмоқда, нархлар ошяпти. Гап маданий мерос объектларига, хусусан, Регистонга кириш чипталари ҳақида кетмоқда. Сайёҳлар Ўзбекистонга келганида, чипталар нархи йил сайин ошиб бораётганини кўряпти. Ҳозир, масалан, битта сайёҳ 130−150 доллар тўлаяпти», — деди бизнесмен.
Вице-премьер бу баҳога қўшилди. «Сиз тўғри айтяпсиз, 150 доллар — биринчидан, ҳамманинг ҳам бундай пул тўлашга имкони йўқ, иккинчидан, бу ҳақиқатан ҳам қиммат. Бошқа қайси мамлакатларда нархлар бу даражагача чиқишини билмайман», — деди.
Тадбиркор, шунингдек, туристик объектларни зиёрат қилишнинг умумий қийматига ҳам эътибор қаратди.
«Агар Тошкент — Самарқанд — Бухоро — Хива йўналишини олсак ва барча объектларни ҳисобласак, жами 150 доллар атрофида маблағ чиқади. Бу суммага 12 тадан 14 тагача объект киради. Бундан ташқари, меҳмонхонада суткасига 150−200 доллардан тўлашади», — деди.
Авиачипталар алоҳида мавзу бўлди. Бизнесменнинг сўзларига кўра, мамлакатда чипталар бўйича мавсумий фарқлаш мавжуд эмас.
«Масалан, мавсумда нарх ўзгаришсиз қолади. Агар мавсумда биз учун фойдалироқ шароитлар яратилса, биз меҳмонхоналар билан ишлай олардик. Агар ҳозир меҳмонхона билан гаплашилса, чипта қиммат бўлса, тур сайёҳ учун автоматик равишда қимматлашади», — деди у юқори ва паст мавсумларда чегирмалар жорий қилишни таклиф этиб.
«Агар мавсумда чегирмалар берилса — қишда, масалан, 10−15 фоиз, биз сайёҳларни олиб келишимиз ва чипталарни арзонроқ сотишимиз мумкин эди. Мавсумда ҳам, мавсумдан ташқари пайтда ҳам. Бизда лоукостерлар йўқ. Сайёҳлар 700−800−900 доллардан учиб келишяпти. Грузияга дам олиш кунлари учун 50−100 долларга учиб бориш мумкин — бизда бундай имконият йўқ», — деди тадбиркор.
Бундан ташқари, тадбиркорлар солиқ юкига ҳам ишора қилишди. Хусусан, туристик хизматлар учун, жумладан маданий мерос объектларига кириш чипталари учун 12 фоиз ҚҚС тўлашга тўғри келмоқда.
Яна бир савол фестиваллар ҳақида бўлди. Ўзбекистонда сайёҳларни жалб қилишга ёрдам берадиган кўплаб фестиваллар бор, лекин уларнинг аниқ санаси йўқ.
«Агар бу саналар олдиндан, камида бир йил олдин эълон қилинса, биз сайёҳларни айнан фестивалларга олдиндан олиб келишимиз мумкин эди», — дея қўшимча қилди спикер.
Вице-премьер таклифларни қайд этиб, уларнинг ечими устида ишлашга ваъда берди.
Авиақатновлар истиқболлари ҳақида гапирар экан, Жамшид Хўжаев шундай деди:
«Ҳозир бизда хусусий авиакомпаниялар аста-секин ривожланмоқда. Агар тадбиркорларимизни жалб қилсак — бугун улардан жуда яхши таклифлар янгради — ва агар биз элчимиз айтганидек, хусусан, Малайзия йўналиши бўйича қайтиш рейсларини тўлдиришни ҳақиқатдан ўйлаётган бўлсак, бу ерда катта салоҳият бор».
У Ўзбекистонга яқин жойлашган мамлакатларнинг салоҳияти юқори эканини таъкидлади.
«Россияда, қўшни давлатларда, умуман МДҲ мамлакатларида, шунингдек, Ўзбекистонгача 3−4 соатда учиб келиш мумкин бўлган араб давлатларида салоҳият бор. Шу нуқтаи назардан, сайёҳлар оқимини кўпайтириш учун тадбиркорларимиз ва элчиларимиз буни вазифа сифатида қабул қилишлари керак — жорий ой охиригача транспорт, хусусий авиакомпаниялар билан музокаралар ўтказиш, чартер рейсларини йўлга қўйиш лозим. Зарурат туғилса, Транспорт вазирлигини ҳам жалб қиламиз», — деди вице-премьер.
У Wizz Air лоукостерининг тажрибасини (сентябрь ойидан Ўзбекистонга парвозларни тўхтатган) мисол қилиб келтирди: «Мисол бор: бир вақтлар Wizz Air 50−60 доллардан муваффақиятли учган. Шундан келиб чиққан ҳолда, лоукостерлар сонини кўпайтириш керак», — деди.
Унинг сўзларига кўра, бугунги кунда Ўзбекистоннинг туристик маҳсулоти 3−4 кунга мўлжалланган, лекин «ундан кўп эмас». «Бу муддатни узайтириш учун ҳали ишлашимиз керак: меҳмонхоналар сонини кўпайтириш, кўнгилочар соҳани ривожлантириш лозим. Аста-секин суткалик кўчалар пайдо бўлмоқда», — деди.
Шу билан бирга, у узоқ бозорлар бошқача ёндашувни талаб қилишини таъкидлади: «Агар Бразилия ёки АҚШдан келадиган сайёҳлар ҳақида гапирадиган бўлсак — улар уч кун учун келишмайди. Улар 1−2 кун йўл юришади, трансферларда эса 24 соатгача вақт йўқотишади. Бундай сайёҳларга камида бир ҳафта керак».
«Шунинг учун биринчи босқичда элчиларимиз ва тадбиркорларимиз билан агрессив туристик сиёсатни биринчи навбатда Ўзбекистонгача 3−4 соатда учиб келиш мумкин бўлган мамлакатларда қандай тарғиб қилишимиз бўйича келишиб олишимиз керак», — деди Жамшид Хўжаев.
Вице-премьер бир ой ичида road show (кўчма тақдимотлар) ўтказиш, туроператорлар билан кириш чипталари бўйича ҳамкорликни кўриб чиқиш, келувчи оқимлар иқтисодиётини ҳисоблаб чиқиш, сайёҳлар трафигини ошириш учун хусусий авиакомпаниялар билан ҳамкорликни йўлга қўйиш бўйича топшириқ берди.
Бундан ташқари, Туризм қўмитаси билан биргаликда ой охиригача қайси фестиваллар қайси муддатларда ўтказилишини белгилаш ва уларнинг ташкил этилишини таъминлаш топширилди.