Кредит калькулятори

Кўчмас мулк ва автомобиллар учун онлайн ҳисоблаш

Ҳисоблаш

Ўзбекистоннинг 2024 йилги газ қазиб олиш статистикасида 3,3 млрд кубометрлик тафовут аниқланди

2024 йил учун табиий газ қазиб олиш бўйича ўша йил якунлари ва 2025 йил учун эълон қилинган маълумотларда 3,3 миллиард кубометрлик фарқ қайд этилди.

Статистика агентлиги томонидан 2026 йил 21 январь куни эълон қилинган саноат ишлаб чиқариши тўғрисидаги ҳисоботда айтилишича, 2025 йил якунларига кўра мамлакатда 42,3 млрд кубометр газ қазиб олинган. Бу 2024 йилдаги кўрсаткичдан (41,3 млрд кубометр) 1 млрд кубометрга ёки 2,4 фоизга кўп. Ушбу маълумотларга кўра, ишлаб чиқариш сўнгги 6 йил ичида илк бор ўсган.

Шу билан бирга, 2024 йил учун дастлабки статистикада қазиб олиш ҳажми 44,6 млрд кубометр даражасида кўрсатилган эди.

Статистика агентлиги матбуот хизматининг тушунтиришича, календарь йили якунлари бўйича дастлабки статистик маълумотлар эълон қилинади. Якуний кўрсаткичлар кейинги йилнинг июнь ойи охирида шакллантирилади ва эълон қилинади. Шундан сўнг, янги ҳисоботларда йиллик баланс ва корхоналарнинг янгиланган ҳисоботлари асосида шакллантирилган ўтган даврлар учун аниқлаштирилган ва тузатилган маълумотлар келтирилиши мумкин.

Агар янги маълумотлар долзарб деб ҳисобланса, унда 2024 йил учун илгари эълон қилинган кўрсаткичлар ошириб кўрсатилган ёки статистикада хатога йўл қўйилган бўлиши мумкин. Нисбий ифодада тафовут йиллик қазиб олиш ҳажмининг қарийб 8 фоизини ташкил этади, бу тахминан бир ой давомида қазиб олинадиган газ ҳажмига тенг. Ўтган йиллар учун киритилган тузатишлар бу қадар сезиларли бўлмаган.

Пул ифодасида 3,3 млрд кубометр газ 528 млн АҚШ долларига (Россия газининг импорт нархлари бўйича) ёки 660 млн долларга (Хитойга газ экспорти нархлари бўйича) тенг бўлиши мумкин.

Бундан ташқари, янги маълумотларга кўра, 2024 йилда газ қазиб олиш 2023 йилга нисбатан илгари эълон қилинган 2,1 млрд кубометр ўрнига тахминан 5,4 млрд кубометрга камайгани маълум бўлмоқда.

Агар янгиланган 41,3 млрд кубометрлик йиллик ҳажмдан келиб чиқилса, 2024 йилнинг декабрь ойида газ қазиб олиш тахминан 0,3 млрд кубометрни ташкил этган бўлиши мумкин, бу ўртача ойлик кўрсаткичлардан (3,3 млрд) сезиларли даражада паст.

Охирги марта бундай тузатишлар 2018 йилда — 554,3 млн кубометрга ва 2019 йилда — 1,07 млрд кубометрга юз берган эди. 2020—2023 йилларда расмий маълумотларда ўзгаришлар бўлмаган. Умуман олганда, 2018 йилдан бери Ўзбекистонда газ ишлаб чиқариш 18,1 млрд кубометрга (5,5 ойлик қазиб олиш ҳажмига тенг) қисқарган.

Эслатиб ўтамиз, «Ўзбекнефтгаз» компанияси яқинда раҳбарият алмашганидан кейин 2026 йил учун режалар ҳақидаги декабрь ойидаги хабарида «ҳажмлар кетидан қувиш»дан воз кечишини, бурғилаш харажатларини 20 фоизга қисқартиришини ва асосий эътиборни газни чуқур қайта ишлашга қаратишини маълум қилган эди. Қазиб олиш ҳажми 2022 йилдаги 32 млрд кубометрдан ортиқ кўрсаткичдан 2025 йил якунларига кўра 24−25 млрд кубометргача тушгани хабар қилинганди.