Кредит калькулятори

Кўчмас мулк ва автомобиллар учун онлайн ҳисоблаш

Ҳисоблаш
Жамият 20/03/2026

Европа ва АҚШдан ўтказмалар ўсмоқда, миграция географияси кенгаймоқда — Ўзбекистон МБ

Ривожланган мамлакатларда ва Осиёнинг қатор давлатларида ишлаётган ўзбекистонликлардан пул ўтказмалари ҳажми бир йилда қарийб 21,7 фоизга ошди. Бу ҳақда Марказий банкнинг халқаро миграция ва валюта операциялари бўйича шарҳида сўз боради.

2025 йил якунларига кўра, Қозоғистон, Туркия, Жанубий Корея, АҚШ, Буюк Британия ва Европа Иттифоқи мамлакатларидан тушумлар бир йил олдинги 2,85 млрд долларга ва беш йил олдинги 1,32 млрд долларга нисбатан 3,49 млрд долларни ташкил этди.

Ўзбекистон глобал миграция жараёнларининг бир қисми бўлиб қолмоқда. Анъанавий йўналишлар (Россия, Қозоғистон, Жанубий Корея, Туркия) билан бир қаторда Европа ва Осиё мамлакатларига миграция кучаймоқда, бу эса келиб тушаётган ўтказмалар таркибида ўз аксини топмоқда.

МБ маълумотларига кўра, 2025 йилда ўтказмаларнинг ўсиши меҳнат миграцияси мамлакатларида ишчи кучига бўлган барқарор талаб ва иш ҳақининг барқарорлиги, шунингдек, иқтисодий фаолликнинг ошиши ва ушбу давлатлар миллий валюталарининг мустаҳкамланиши билан боғлиқ.

Шу билан бирга, миграция географиясини диверсификация қилиш давом этмоқда. Хусусан, ўтказмалар қуйидаги давлатлардан ошган:

  • Буюк Британиядан — 135 млн доллардан 188 млн долларгача (+39%),
  • ЕИ мамлакатларидан — 564 млн долларгача ёки 37 фоизга (жумладан Ирландия — 2,6 баравар, Хорватия — 2,5 баравар, Словакия — 67%, Литва — 57%, Нидерландия — 49%, Польша — 9%),
  • АҚШдан — 577 млн доллардан 665 млн долларгача (+15%),
  • Жанубий Кореядан — 534 млн доллардан 612 млн долларгача (+15%).

Фақатгина Европадан ўтказмалар ҳажми 2020 йилдан буён тўрт баравар — 141 млн доллардан 563 млн долларгача ўсди.

Кўрсатилган гуруҳ ичида (Россиядан ташқари) энг катта ўтказмалар ҳажми Қозоғистон ҳиссасига тўғри келди — 903 млн доллар, бироқ ўсиш суръати 13,6 фоизни ташкил этди. Туркиядан ўтказмалар қарийб 35 фоизга ошиб, 547 млн долларга етди. МБ баҳосига кўра, Ўзбекистонда бир олувчига тўғри келадиган ўртача йиллик ўтказмалар ҳажми 2000—4000 доллар атрофида баҳоланмоқда.

2025 йилда Ўзбекистонга пул ўтказиш каналлари таркиби ўзгарди:

  • 9,9 млрд доллар (52%) анъанавий тизимлар орқали келиб тушди (+21%),
  • 397 млн доллар (2%) — банк ўтказмалари орқали (-49%),
  • 8,6 млрд доллар (46%) — бевосита банк карталарига P2P-ўтказмалари орқали (+1,4 баравар).

P2P-ўтказмалари улушининг ўсиши рақамли молиявий хизматларнинг ривожланиши, операцияларнинг қулайлиги ва тезлиги, шунингдек, транзакция харажатларининг пастлиги билан изоҳланади. Бунда бундай ўтказмалар бўйича комиссиялар, қоида тариқасида, алоҳида ажратилмайди ва валюта курслари ўртасидаги фарқ ҳамда воситачи банклар комиссиялари (ўртача 2—4%) ҳисобига шаклланади.

Эслатиб ўтамиз, 2025 йилда Ўзбекистонга пул ўтказмалари ҳажми 2024 йилга нисбатан 27,2 фоизга ($4,1 млрд) ошиб, 18,9 млрд долларни ташкил этган эди. Ушбу тушумлар ички валюта бозорида мувозанатни сақлашга хизмат қилди. Шу билан бирга, Ўзбекистондан хорижга пул ўтказмалари ҳажми 2025 йилда 5 фоизга камайиб, 2,7 млрд долларни ташкил этди.