2026 йил 16 март куни Кубада миллий энергия тизимида узилиш юз берди, натижада 10 миллионга яқин киши (мамлакат аҳолисининг деярли барчаси) чироқсиз қолди, деб хабар бермоқда Reuters. Куба электр тармоқлари оператори — UNE компанияси узилишнинг аниқ сабаблари ўрганилаётганини маълум қилди.
Кубада электр энергиясини ишлаб чиқариш ва узатиш тизими жуда эскирган бўлиб, илгари ҳам носозликлар бериб турган, бироқ АҚШ томонидан жорий этилган нефть блокадаси фонида муаммо янада чуқурлашди.
2026 йил январь ойи бошида АҚШ Куба билан дўстона алоқада бўлган Венесуэла президенти Николас Мадурони қўлга олганидан сўнг, оролга Венесуэла нефтини етказиб бериш амалда тўхтади. АҚШ Президенти Дональд Трамп, шунингдек, Кубага нефть сотадиган ҳар қандай давлатга нисбатан божхона тўловларини жорий этиш билан таҳдид қилди.
Reuters маълумотларига кўра, жорий йилда Куба портлари ёқилғи орттирилган атиги иккита кичик кемани қабул қилган. Нефть олиб келган биринчи кема январь ойида Гаванага Мексикадан, суюлтирилган нефть гази орттирилган иккинчиси эса февралда Ямайкадан етиб келган. Илгари Кубанинг асосий ёқилғи етказиб берувчиси бўлган Венесуэла бу йил ҳеч нарса юбормади.
Электр таъминотидаги узилишлар, шунингдек, озиқ-овқат тақчиллиги сабабли Кубада норозилик намойишлари бошланди. 14 март куни намойишчилар Морон шаҳридаги ҳукмрон Коммунистик партия қўмитаси биносига ўт қўйишди. Reuters таъкидлашича, Кубада оммавий норозиликлар, айниқса тартибсизликлар жуда кам учрайдиган ҳолат.
Ўтган ҳафта Куба ҳукумати инқирозни бартараф этиш бўйича АҚШ билан музокаралар бошланганини эълон қилди. Куба Президенти Мигель Диас-Канель музокаралар икки мамлакат сиёсий тизимига ҳурмат, тенглик, суверенитет ва ўз тақдирини ўзи белгилаш принциплари асосида ўтишига умид билдирди.
Сўнгги ҳафталарда Трамп Куба таназзул ёқасида эканини ва АҚШ билан келишувга интилаётганини айтиб келмоқда. Бундан олдин Оқ уй раҳбари Кубага очиқчасига таҳдид қилиб, у Венесуэла ва Эрондан кейинги раҳбариятни ўзгартиришга муҳтож давлатлар рўйхатида турганини таъкидлаган эди.
2026 йил 16 март куни Трамп ўз риторикасини кучайтириб, Кубани эгаллаш у учун «шараф» бўлишини айтди. «Бу катта шараф. У ёки бу шаклда Кубани қўлга киритиш», — деди АҚШ Президенти журналистларга. «Айтмоқчиманки, уни озод қиламанми ёки эгаллайманми — менимча, у билан нима хоҳласам шуни қила оламан», — дея қўшимча қилди.
New York Times нашрининг ёзишича, АҚШ маъмуриятининг асосий мақсади Диас-Канельни лавозимидан четлатиш. Музокаралар жараёнидан хабардор манбаларнинг газетага маълум қилишича, америкаликлар Куба вакилларига Диас-Канель кетиши кераклигини англатишган, бироқ кейинги қадамларни кубаликларнинг ихтиёрида қолдиришган.