АҚШнинг Колумбия округи прокуратураси Федерал захира тизими (ФЗТ) раиси Жером Пауэллга нисбатан жиноий тергов бошлади. Бунга регуляторнинг Вашингтондаги қароргоҳини реконструкция қилиш жараёни ва Пауэллнинг лойиҳа кўлами ҳақида Конгрессга ёлғон маълумот берганликдаги гумонлар сабаб бўлган, деб хабар бермоқда New York Times ва CNN.
Пауэллнинг оммавий баёнотлари ва харажатлар тўғрисидаги ҳисоботларини таҳлил қилишни ўз ичига олган тергов 2025 йил ноябрь ойида Колумбия округи прокурори Жанин Пирро томонидан маъқулланган. NYT нашрининг қайд этишича, Пирро президент Дональд Трампнинг «эски иттифоқчиси» бўлиб, ушбу лавозимга ўтган йили тайинланган эди.
Пауэллнинг ўзи ФЗТ сайтида эълон қилинган баёнотида бу терговни «мисли кўрилмаган» деб атади ва уни Трамп маъмурияти билан фоиз ставкалари борасидаги курашининг бевосита натижаси деб баҳолади.
«Жиноий айбловлар таҳдиди — Федерал захира тизими фоиз ставкаларини президентнинг хоҳишига қараб эмас, балки жамият манфаатларига хизмат қиладиган энг яхши баҳоларимиз асосида белгилаётгани оқибати», — деди Пауэлл. Унинг таъкидлашича, гап ФЗТ фоиз ставкаларини иқтисодий кўрсаткичларга таяниб белгилашда давом эта олиши ёки пул-кредит сиёсати сиёсий босим ва қўрқитишлар билан белгиланиши ҳақида бормоқда.
Трамп 2026 йил 11 январь куни NBC News телеканалига берган интервьюсида Адлия вазирлигининг ФЗТ раҳбарига нисбатан терговидан хабари йўқлигини айтди. «Мен бу ҳақда ҳеч нарса билмайман, лекин у ФЗТдаги ишини ҳам, бино қуришни ҳам унчалик қойиллатмаяпти», — деди у Пауэлл ҳақида.
Трамп ва Пауэлл ўртасидаги зиддият
Ушбу тергов Трамп ва у таъйинлаган, аммо кредит ставкаларини пасайтириш талабларига қаршилик кўрсатиб келаётган Пауэлл ўртасидаги зиддиятнинг янги босқичи бўлди. Трамп аввалроқ Пауэллни бир неча бор ишдан бўшатиш билан таҳдид қилган ва ФЗТ қароргоҳининг 2,5 миллиард долларлик реконструкцияси бўйича судга бериш масаласини кўтарган эди.
Ўтган ҳафта Трамп ФЗТнинг янги раҳбари номзодини танлаб бўлганини айтди. Унинг маслаҳатчиси Кевин Хассетт асосий даъвогарлардан бири сифатида кўрилмоқда. Пауэллнинг ваколат муддати 2026 йил май ойида тугайди.
ФЗТ биноларининг реконструкцияси 2022 йилда бошланган ва 2027 йилда якунланиши керак. NYT маълумотларига кўра, лойиҳа қиймати бюджетдан тахминан 700 миллион долларга ошиб кетиши мумкин. ФЗТнинг таъкидлашича, бош қароргоҳ 1930-йиллардан бери мукаммал таъмирланмаган ва лойиҳа асбестдан тозалаш ҳамда ногиронлиги бўлган шахслар учун шароит яратишни кўзда тутган.
Бироқ 2021 йилдаги лойиҳа вариантида юқори мартабали мулозимлар учун шахсий лифтлар ва ошхоналар, фавворалар, янги мармар элементлар ҳамда ходимлар учун томда терраса қуриш кўрсатилган эди. Июнь ойидаги эшитувларда Пауэлл бу элементларнинг аксарияти якуний лойиҳага киритилмаганини айтган.
CNN нашрининг қайд этишича, ФЗТ раҳбарига нисбатан тергов Пауэлл ва унинг ворисига «қўрқинчли сигнал» юборади. Бу Трамп томонидан танланган ҳар қандай номзод фоиз ставкаларини пасайтириш учун маъмурият томонидан доимий босимга дуч келишини англатади.
Бу вазият фонида олтин нархи (Ўзбекистоннинг асосий экспорт товари) қарийб рекорд даражага — унцияси учун 4600 долларга кўтарилди, кумуш эса 84 доллардан ошди.