Фарғона вилояти Бувайда туманидаги 37-мактаб атрофида юзага келган можаро жамоатчилик эътиборида қолмоқда. Ўқитувчиларни байрам кунлари мажбурий навбатчиликка жалб қилгани учун ишдан бўшатилган мактаб директори аслида ноқонуний жазолангани маълум бўлди. Меҳнат инспекцияси ҳолат юзасидан ўрганиш ўтказиб, кутилмаган тафсилотларни очиқлади.
Навбатчилик можароси қандай бошланган эди?
Ижтимоий тармоқларда 37-мактаб директори Ҳасанбой Нишонов томонидан имзоланган буйруқ суратлари тарқалди. Унга кўра, педагоглар 2025 йил 25 декабрдан 2026 йил 6 январгача янги йил байрами кунлари икки сменада навбатчилик қилишга мажбурланган. Буйруқда мазкур чора мактаб осойишталиги ва хавфсизлигини таъминлаш мақсадида амалга оширилаётгани айтилган.
Ушбу ҳолат кенг муҳокамаларга сабаб бўлгач, Фарғона вилояти Мактабгача ва мактаб таълими бошқармаси тезкорлик билан директорни лавозимидан озод этди. Бироқ кейинчалик воқеалар ривожи бошқа тарафга бурилди.
Топшириқ аслида қаердан келган?
Тармоқларда тарқалган ҳужжатлар шуни кўрсатадики, мактаб ва боғчаларда 24 соатлик навбатчилик ташкил этиш бўйича кўрсатма юқори турувчи идоралардан келиб тушган. Хусусан, Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 20 декабрдаги 245-сонли баёни асос қилиб кўрсатилган ҳолда, ҳудудий бошқармалар ва туман бўлимларига тегишли хатлар юборилган.
Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги матбуот котиби Дилфуза Собированинг берган изоҳига кўра, вазирлик томонидан ўқитувчиларни навбатчиликка чиқариш бўйича ҳеч қандай топшириқ берилмаган. Аммо вазирлик расмийси навбатчиликда айнан ким туриши кераклигига аниқлик киритмади.
Меҳнат инспекцияси: Директор ишга қайта тикланади
2026 йил 8 январь куни Меҳнат инспекцияси ўрганиш натижаларини эълон қилди. Инспекция бошлиғи вазифасини бажарувчи Нилуфар Аманниязованинг таъкидлашича, Фарғона вилояти бошқармаси директор билан меҳнат шартномасини бекор қилишда қўпол қонунбузилишга йўл қўйган.
Инспекция хулосалари:
- Мактаб директори меҳнат қонунчилигини бузгани учун маъмурий жавобгарликка тортилди, лекин уни ишдан бўшатиш жараёни ноқонуний бўлган.
- Иш берувчига навбатчиликка жалб қилинган ходимларга меҳнат қонунчилигига асосан икки ҳисса миқдорида иш ҳақи тўлаб бериш бўйича кўрсатма берилди.
- Меҳнат инспекцияси нафақат ўқитувчилар, балки директорнинг ҳам ҳуқуқларини ҳимоя қилиб, уни ўз лавозимига қайта тикланишини таъминлайди.
Мутахассисларнинг эслатишича, ходимни дам олиш ёки байрам кунлари ишга жалб этиш учун фақат унинг розилиги керак ва бу меҳнат учун қонунда белгиланган тартибда алоҳида ҳақ тўланиши шарт. Ҳозирда ушбу воқеа тизимдаги бошқа раҳбарлар учун ҳам жиддий дарс бўлиши кутилмоқда.
